W dniach 12–13 września 2026 r. Litomyśl włączy się w obchody Europejskich Dni Dziedzictwa, podczas których dla zwiedzających otwierane są zabytki, historyczne budynki i miejsca na co dzień niedostępne. Wiele obiektów będzie można zwiedzić bezpłatnie lub w promocyjnych cenach. W tym samym czasie odbędzie się także 9. edycja Litomyšlskich Dvorków, dzięki której historyczne dziedzińce w centrum miasta wypełnią się wydarzeniami kulturalnymi.

Litomyšlskie Dvorki – zaglądając za fasady kamienic

Jedną z największych atrakcji będą wewnętrzne dziedzińce zabytkowych kamienic znajdujących się na terenie rezerwatu zabytków. Zwiedzający będą mogli zajrzeć do miejsc, które na co dzień pozostają zamknięte dla publiczności.

Historyczny układ tych domów zachował się niemal bez zmian. Od strony ulic stoją piętrowe kamienice, często z podcieniami na parterze. Wnętrza przykrywają sklepienia kolebkowe lub krzyżowe, a z rynku prowadzą głębokie przejazdy, którymi dawniej wjeżdżały wozy, łączące budynki z dziedzińcami. Za częścią mieszkalną znajdują się oficyny, w których kiedyś mieściły się stajnie, obory, magazyny i warsztaty rzemieślnicze. W wielu przypadkach tylne części posesji przylegają do zachowanych fragmentów średniowiecznych murów obronnych.

Podczas Litomyšlskich Dvorków będzie można odwiedzić m.in.:

• dziedziniec Ratusza,
• dziedziniec Domu U Rycerzy,
• dziedziniec Školamyšl,
• dziedziniec Centrum Rodzinnego,
• taras kawiarni DOMA przy Muzeum Regionalnym.

Muzeum Regionalne

Pobyt w Litomyślu warto połączyć z wizytą w Muzeum Regionalnym, które jest otwarte przez cały rok. Ekspozycje prezentują historię miasta, etnografię, archeologię oraz osiągnięcia techniki.

Do najcenniejszych eksponatów należą:

• najstarszy aparat fotograficzny w Czechach – dagerotyp Flora Staška z 1840 roku,
• działająca replika lampy łukowej Františka Křižíka, wykonana według oryginału zaprezentowanego podczas wizyty cesarza Franciszka Józefa I w Litomyślu w 1889 roku,
• replika flagi Stanów Zjednoczonych, która poleciała na Księżyc podczas misji Apollo 16 w 1972 roku. Flagę otrzymał pochodzący z Litomyśla astronom Zdeněk Kopal w podziękowaniu za mapy Księżyca wykorzystane w programie Apollo,
• znaleziska archeologiczne dokumentujące rozwój miasta od XIV do XVII wieku, w tym pozostałości dawnych ulic, murów miejskich, bram i kamienic.

Godziny otwarcia muzeum we wrześniu:

• wtorek–piątek: 9.00–12.00 i 13.00–17.00,
• sobota–niedziela: 9.00–17.00.

Więcej informacji: muzeum

Renesansowy zamek z listy UNESCO

Bogaty program wydarzeń odbędzie się również na pierwszym dziedzińcu zamku. A jeśli nie udało się go zwiedzić wcześniej, cały wrzesień jest ku temu doskonałą okazją.

Renesansowy zamek w Litomyślu został w 1999 roku wpisany na Listę światowego dziedzictwa UNESCO. Pierwszy dziedziniec regularnie gości koncerty, festiwale i wydarzenia kulturalne.

Najbardziej charakterystycznym elementem zamku są fasady pokryte sgraffitem. Zdobi je około ośmiu tysięcy charakterystycznych motywów zwanych „kopertami”. Około 30 procent dekoracji stanowi oryginalna renesansowa ornamentyka, pozostała część została odtworzona podczas prac konserwatorskich.

Konserwatorzy zadbali o to, aby odtwarzane motywy się nie powtarzały. Oprócz wzorów geometrycznych, ryb czy jabłek można dostrzec również przedstawienia postaci, umieszczone w mniej oczywistych miejscach elewacji.

W ramach zwiedzania można zobaczyć także teatr zamkowy, jeden z najstarszych zachowanych teatrów zamkowych w Czechach. Starszy jest jedynie teatr barokowy w Czeskim Krumlovie.

Godziny zwiedzania zamku:

• 1–27 września: wtorek–niedziela, 10.00–15.00,
• 28 września: poniedziałek, 10.00–15.00,
• 29–30 września: wtorek–środa, 10.00–15.00.

Bilety można kupić również online. Wystarczy okazać bilet elektroniczny w telefonie – nie ma potrzeby jego drukowania.

Więcej informacji w języku polskim: zamek  

Więcej informacji o turystyce w Województwie Pardubickim tutaj: Wschodnie Czechy